Các nhà sinh thái học từng mô tả sự kế thừa sinh thái như một chuỗi các giai đoạn kết thúc bằng một quần xã đỉnh điểm ổn định. Một cánh đồng trống trải nhường chỗ cho cỏ, rồi đến cây bụi, sau đó là cây tiên phong, và cuối cùng là một khu rừng trưởng thành tồn tại cho đến khi bị xáo trộn. Ý tưởng này là trọng tâm trong công trình nghiên cứu của Frederic Clements vào đầu thế kỷ 20. Ông lập luận rằng mỗi khu vực có một đỉnh điểm duy nhất được xác định bởi khí hậu, và sự kế thừa sinh thái diễn ra hướng tới đỉnh điểm đó giống như một sinh vật phát triển đến tuổi trưởng thành.

Quan điểm đó phần lớn đã được thay thế. Sinh thái học hiện đại xem các quần xã là năng động và chịu tác động của các yếu tố gây nhiễu. Một khu rừng có thể không bao giờ đạt đến điểm kết thúc ổn định. Cháy rừng, bão, côn trùng và việc sử dụng đất của con người liên tục thiết lập lại quá trình diễn thế sinh thái. Henry Gleason lập luận vào những năm 1920 rằng các quần xã là tập hợp lỏng lẻo các loài phản ứng riêng lẻ với các điều kiện, chứ không phải là những siêu sinh vật tích hợp. Quan điểm của ông đã nhận được sự ủng hộ theo thời gian. Ngày nay, các nhà sinh thái học nói về các quần xã giai đoạn cuối của quá trình diễn thế hoặc quần xã rừng già hơn là một trạng thái đỉnh điểm duy nhất.

Các giai đoạn kế tiếp

• Loài tiên phong: loài đầu tiên xâm chiếm vùng đất trống.
• Các loài trung gian: cây bụi và cây thân gỗ phát triển nhanh.
• Các loài cây thuộc giai đoạn phát triển muộn: cây sinh trưởng chậm, chịu được bóng râm.
• Sự xáo trộn: hỏa hoạn, bão hoặc tác động của con người sẽ thiết lập lại trình tự.

Rừng nguyên sinh vẫn rất quan trọng. Chúng lưu trữ carbon, là nơi trú ngụ của các loài chỉ có ở đây và cần hàng thế kỷ để hình thành. Bảo vệ chúng không phải là để đạt đến đỉnh điểm, mà là để cho các quá trình tự nhiên tiếp tục diễn ra.