Çekirdek, atomun merkezi çekirdeğidir. Proton ve nötronları içerir; bunlara topluca nükleon denir. Çekirdek, atomun kütlesinin neredeyse tamamını taşır ancak hacminin çok küçük bir bölümünü kaplar. Eğer bir atom bir futbol stadyumu büyüklüğünde olsaydı, çekirdek merkezde bir bezelye tanesi kadar olurdu. Çekirdek, protonlar arasındaki elektriksel itmeyi aşan güçlü nükleer kuvvet tarafından bir arada tutulur. Bu kuvvet olmasaydı, çekirdek dağılırdı.

Çekirdekteki proton sayısı elementi belirler. Hidrojenin bir protonu vardır. Helyumun iki, karbonun altı, uranyumun ise doksan iki protonu vardır. Nötron sayısı değişebilir ve izotoplar oluşturabilir. Karbon-12'nin altı nötronu, karbon-14'ün ise sekiz nötronu vardır. Bazı izotoplar kararlıdır, diğerleri ise zamanla bozunarak radyoaktif hale gelir. Çekirdek, 1911 yılında Ernest Rutherford tarafından alfa parçacıklarıyla yapılan deneyler sonucunda keşfedilmiştir. Rutherford, alfa parçacıklarının çoğunun ince bir altın folyodan geçtiğini, ancak bazılarının geri yansıdığını bulmuştur. Bu, atomun çoğunlukla boş alandan oluştuğu ve yoğun, pozitif yüklü bir çekirdeğe sahip olduğu anlamına geliyordu.

Çekirdek gerçekleri

• Bileşim. Protonlar ve nötronlar.
• Kütle. Atomun kütlesinin neredeyse tamamı.
• Boyut. Atoma kıyasla çok küçük.
• Force. Güçlü nükleer kuvvetle bir arada tutuluyor.
• Keşif. Ernest Rutherford, 1911.

Çekirdek, atomla aynı şey değildir. Atom, çekirdeği ve onu çevreleyen elektronları içerir.