Dışsallık, seçmeyen birine yansıyan bir maliyet veya faydadır. Bir nehri kirleten bir fabrika, nehrin aşağısındaki balıkçılara maliyet yükler. Güzel bir bahçe diken bir komşu, sokaktaki herkes için bir fayda yaratır. Piyasa fiyatı bu etkileri yansıtmaz.

Dışsallıklar, piyasa başarısızlığının klasik bir örneğidir. Bir üretici kirliliğin bedelini ödemediğinde, çok fazla üretim yapar. Bir üretici bahçe için ücret talep edemediğinde, çok az üretim yapar. Sonuç, kaynakların verimsiz bir şekilde dağıtılmasıdır. İktisatçılar bunlara negatif ve pozitif dışsallıklar derler.

Politikalar bu dengesizliği düzeltmeye çalışır. Karbon vergileri, emisyon ticareti sistemleri ve kirlilik düzenlemeleri, kirleticilerin ödeme yapmasını sağlar. Eğitim ve aşı sübvansiyonları, olumlu yayılma etkileri olan faaliyetleri teşvik eder. Tasarım karmaşıktır. Vergiyi çok yüksek tutarsanız, faydalı faaliyetleri engellersiniz. Çok düşük tutarsanız, sorun devam eder.

Örnekler

• Fabrikalardan kaynaklanan kirlilik
• Pasif sigara dumanı
• Eğitimin topluma faydaları
• Aşılama yoluyla sürü bağışıklığı
• Geceleri yüksek sesli müzik