Bir orman yanar. Toprak, tohumlar, kökler ve uy dormant tomurcuklarla birlikte hayatta kalır. Haftalar içinde, küllerin arasından yeşil filizler fışkırır. Bu toparlanma, ikincil ardıllıktır: bir bozulmanın ardından, zaten yaşamı destekleyen bir zeminde ekosistemin yeniden inşası.
Bu, hiç toprak bulunmayan çıplak kaya veya yeni volkanik arazide başlayan birincil ardıllıktan farklıdır. Birincil ardıllık yüzyıllar sürer. İkincil ardıllık çok daha hızlı ilerleyebilir çünkü temel zaten mevcuttur. Besin maddeleri toprakta kalır. Tohum depoları hazırda bekler. Yakındaki bozulmamış yaşam alanı, kolonistler için bir kaynak sağlar.
Bir aksaklığın ardından tipik süreç
- Önce hızlı büyüyen yıllık bitkiler ve otlar ortaya çıkar.
- Çalılar ve öncü ağaçlar birkaç yıl içinde yerlerini alırlar.
- Gölgeye dayanıklı ağaç türleri giderek baskın hale geliyor.
- Olgun bir orman yeniden oluşur, ancak tür bileşimi farklılık gösterebilir.
Kasırgalar, seller, toprak kaymaları ve terk edilmiş tarım arazileri, ikincil ardıllığı tetikler. Tamamen ağaç kesimi de aynı etkiyi yaratır, ancak tekrarlanan ağaç kesimi bir sistemi kolayca toparlanamayacak noktaya kadar itebilir. Klasik örnek New England'dır. 19. yüzyılda çiftlikler terk edildikten sonra oradaki neredeyse tüm ormanlar yeniden büyüdü. Ağaçlar geri geldi, ancak kestane ağaçları geri gelmedi. Bozulma saati sıfırlar ve yeni ekosistem nadiren eskisinin mükemmel bir kopyası olur.
Comments
No comments yet. Be the first to share a thought.
Leave a comment