Bestemmingsplannen zijn een geheel van gemeentelijke voorschriften die bepalen hoe grond gebruikt mag worden en hoeveel erop gebouwd mag worden. Ze verdelen een stad in districten – woongebieden, commerciële gebieden, industriegebieden en gemengde gebieden – en stellen regels vast voor elk gebied. Deze regels hebben betrekking op bouwhoogte, dichtheid, afstand tot de perceelgrens, parkeren en toegestane functies.

Bestemmingsplannen hebben een enorme invloed op steden. Ze bepalen waar mensen wonen, waar ze werken en hoe ver ze tussen die twee moeten reizen. Ze bepalen of een buurt een buurtwinkel heeft of alleen huizen. Ze bepalen of een gebouw hoog mag zijn of juist laag moet zijn. Het is een van de krachtigste instrumenten waarover een stad beschikt.

Bestemmingsplannen hebben een complexe geschiedenis. Ze zijn gebruikt om buurten te beschermen tegen onverenigbare functies, maar ook om mensen uit te sluiten en segregatie in stand te houden. Veel steden hervormen momenteel hun bestemmingsplannen om meer woningen, meer gemengde bebouwing en meer wandelvriendelijke buurten mogelijk te maken. Het debat hierover is vaak fel, omdat bestemmingsplannen de waarde van onroerend goed en de leefkwaliteit beïnvloeden.

Voor architecten en projectontwikkelaars is de bestemmingsplanning de eerste belangrijke factor om te begrijpen. De bestemmingsplannen van een locatie bepalen wat er gebouwd mag worden, nog voordat er ook maar één lijn getrokken is. Negeer je de bestemmingsplanning, dan strandt het project al in de vergunningsfase.