Khoảng 12.000 năm trước, con người ở nhiều nơi trên thế giới bắt đầu trồng trọt có chủ đích và chăn nuôi thay vì săn bắt thức ăn hoang dã. Sự thay đổi này, thường được gọi là Cách mạng thời kỳ đồ đá mới, không diễn ra chỉ sau một đêm hay ở khắp mọi nơi cùng một lúc. Nó diễn ra độc lập ở Vùng Lưỡng Hà, Trung Quốc, Trung Mỹ, dãy Andes và một số vùng của châu Phi. Mỗi khu vực đã thuần hóa các loại cây và động vật riêng của mình.

Nông nghiệp nghĩa là canh tác thâm canh cây trồng và chăn nuôi để tự cung tự cấp hoặc buôn bán. So với săn bắt hái lượm, nông nghiệp sản xuất nhiều lương thực hơn trên mỗi mẫu đất, từ đó nuôi sống được nhiều dân số hơn. Tuy nhiên, nó cũng đòi hỏi nhiều lao động hơn, ràng buộc người dân vào những mảnh đất cố định và tạo ra thặng dư có thể được tích trữ, đánh thuế hoặc buôn bán. Những thặng dư này đã thúc đẩy sự phát triển của các thành phố, quân đội và các ngành nghề chuyên biệt, nhưng cũng mang đến những điểm yếu mới: mất mùa, đất đai bạc màu và dịch bệnh.

Hậu quả

• Các làng mạc định cư dần phát triển thành thị trấn và cuối cùng là các quốc gia.
• Đất đai và gia súc trở thành tài sản được thừa kế và bảo vệ.
• Cấu trúc phân cấp xã hội ngày càng mở rộng khi một số hộ gia đình tích lũy được nhiều tài sản hơn.
• Chế độ ăn uống bị thu hẹp, đôi khi gây hại cho sức khỏe so với việc kiếm ăn từ tự nhiên.

Nông nghiệp không chỉ đơn thuần cải thiện cuộc sống, mà còn tái cấu trúc cuộc sống, cả tốt lẫn xấu.