Tư duy cố hữu là xu hướng tiếp cận vấn đề theo một cách cụ thể, thường là cách đã thành công trong quá khứ. Nó có thể đẩy nhanh quá trình giải quyết khi cách tiếp cận cũ vẫn hiệu quả, nhưng lại có thể cản trở việc giải quyết vấn đề khi cần một cách tiếp cận mới.

Trong các bài toán kinh điển về bình nước do Luchins nghiên cứu, những người tham gia đã giải quyết một loạt bài toán bằng phương pháp ba bình phức tạp vẫn tiếp tục sử dụng phương pháp đó ngay cả khi có giải pháp đơn giản hơn với hai bình. Thành công trước đó đã tạo ra một lối tư duy cố định khiến họ không nhận ra con đường dễ dàng hơn. Sự cố định chức năng là một hiện tượng liên quan, trong đó một vật thể chỉ được nhìn nhận dựa trên cách sử dụng thông thường của nó.

Những lối suy nghĩ rập khuôn tỏ ra hiệu quả trong điều kiện ổn định. Chúng trở thành trở ngại khi cấu trúc vấn đề thay đổi. Phá vỡ một lối suy nghĩ rập khuôn thường đòi hỏi phải tạm rời xa vấn đề, chủ động tạo ra các cách tiếp cận thay thế, hoặc nhận được một gợi ý làm gián đoạn chiến lược theo thói quen.

Những thành công trong quá khứ có thể không phải là một chỉ dẫn tốt khi vấn đề hiện tại chỉ tương tự về mặt hình thức.