Trong nghiên cứu về giải quyết vấn đề, sự cố chấp là việc không thể nhìn nhận vấn đề từ một góc độ mới. Kinh nghiệm trước đó hoặc cách tiếp cận theo thói quen sẽ cản trở con đường dẫn đến giải pháp lẽ ra có thể đạt được.
Sự cố định về chức năng là một dạng phổ biến: xu hướng chỉ nhìn nhận một vật thể theo chức năng thông thường của nó. Trong bài toán kinh điển về cây nến, mọi người gặp khó khăn khi treo nến lên tường bằng hộp diêm vì họ chỉ coi hộp diêm như một vật chứa, chứ không phải là một giá đỡ tiềm năng. Tư duy rập khuôn là một dạng liên quan: xu hướng tiếp cận một vấn đề mới bằng những chiến lược đã hiệu quả với các vấn đề tương tự trong quá khứ, ngay cả khi có một cách tiếp cận đơn giản hơn.
Sự cố chấp không phải là ngu ngốc. Đó là mặt trái của chính những cơ chế giúp chuyên gia làm việc hiệu quả. Chuyên gia nhanh chóng nhận ra các mô hình quen thuộc; cái giá phải trả là sự linh hoạt giảm đi khi mô hình đó không áp dụng được. Các kỹ thuật phá vỡ sự cố chấp bao gồm nghỉ ngơi, xem xét điều ngược lại, hoặc cố tình tạo ra những lựa chọn thay thế táo bạo.
Đôi khi trở ngại cho việc tìm ra giải pháp không phải là thiếu kiến thức mà là sự bám víu vào lối suy nghĩ cũ.
Comments
No comments yet. Be the first to share a thought.
Leave a comment