Olumsuz pekiştirme, bir davranış gerçekleştikten sonra olumsuz bir uyarıcının ortadan kaldırılması veya ondan kaçınılması yoluyla davranışı güçlendirir. Davranış, hoş olmayan bir şeyden kaçmaya veya onu önlemeye yol açtığı için artar.

Arabanın uyarı sesini durdurmak için emniyet kemeri takmak olumsuz pekiştirmedir; rahatsız edici sesin sona ermesiyle kemer takma davranışı güçlenir. Baş ağrısını dindirmek için aspirin almak da aynı şekilde işler. Laboratuvarda bir hayvan, şoku kapatmak için bir kola basmayı öğrenir. Buradaki temel özellik, istenmeyen bir şeyin ortadan kaldırılması ve bu ortadan kaldırmayı üreten tepkinin daha olası hale gelmesidir.

Olumsuz pekiştirme sıklıkla cezayla karıştırılır. Ceza, olumsuz bir sonuç ekleyerek veya olumlu bir sonucu ortadan kaldırarak bir davranışı azaltır. Olumsuz pekiştirme ise olumsuz bir koşulu ortadan kaldırarak bir davranışı artırır. Bu ayrım, belirli alışkanlıkların neden devam ettiğini anlamak ve etkili davranış değiştirme programları tasarlamak için önemlidir.

Bir eylem, hoş olmayan bir şeyi güvenilir bir şekilde ortadan kaldırıyorsa, o eylem olumsuz pekiştirmeye maruz kalıyor demektir.