Karşıt karakter, genellikle baş karakter olan diğer bir karakterle zıtlık oluşturarak, baş karakterin belirli özelliklerini ön plana çıkarır. Bu farklılıklar, baş karakteri daha belirgin hale getirir.

Hamlet'te Laertes ve Fortinbras, Hamlet'in zıt karakterleri olarak görev yaparlar: Her ikisi de babalarının intikamını alan genç adamlardır, ancak kararlı eylemleri Hamlet'in gecikmesiyle tezat oluşturur. Watson, Holmes'un zıt karakteridir; sıradan algıları Holmes'un zekasını daha görünür kılar. Zıt karakter her açıdan zıt olmak zorunda değildir; birkaç belirgin farklılık bile işi görebilir. Bazen zıt karakter bir arkadaş, bazen bir rakip, bazen de sadece kısa bir süre görünen önemsiz bir figür olabilir.

Yazarlar, bir karakterin özelliklerini doğrudan belirtmekten kaçınmak için karşıt karakterler kullanırlar. Zıtlık, anlatmaktan ziyade göstermeyi amaçlar. İyi çizilmiş bir karşıt karakter, ilgi çekici kalacak kadar bağımsız bir yaşama sahiptir; tamamen mekanik bir karşıt karakter ise bir kişiden ziyade bir araç gibi hissettirir.

Bir karakterin varoluş amacı büyük ölçüde başka bir karakterin özelliklerini ortaya çıkarmaksa, o karakter karşıt karakterdir.