Powieść epistolarna opowiadana jest za pomocą serii dokumentów – zazwyczaj listów, ale czasami wpisów w pamiętniku, wycinków z gazet lub wiadomości elektronicznych. Historia wyłania się z samej korespondencji.

Książki Samuela Richardsona Pamela i Clarissa ustanowiły tę formę w języku angielskim; późniejsze przykłady obejmują Cierpienia młodego Wertera Goethego, Dracula Stokera oraz liczne współczesne eksperymenty z e-mailami, SMS-ami i mediami mieszanymi. Metoda ta tworzy bezpośredniość i intymność; czytelnicy mają wrażenie, że podsłuchują prywatną komunikację. Pozwala również na wielość perspektyw, gdy wnosi swój wkład kilku korespondentów, i może generować napięcie poprzez przerwy i opóźnienia między listami.

Wyzwania obejmują zachowanie wiarygodności – po co postacie miałyby pisać tak szczegółowo? – i unikanie monotonii. Doświadczeni praktycy różnicują tony, wykorzystują przerwy między dokumentami dla uzyskania dramatycznego efektu i pozwalają, aby sama forma stała się częścią znaczenia. Powieść epistolarna pozostaje elastycznym narzędziem do eksploracji subiektywności, braku wiarygodności i sposobów, w jakie komunikacja pisemna kształtuje relacje.

Kiedy narracja powieści opiera się wyłącznie na listach i dokumentach tworzonych przez jej bohaterów, powieść nazywa się epistolarną.