Herleren is een maatstaf voor het geheugen die meet hoeveel sneller de leerstof beheerst wordt wanneer deze na een bepaalde tijd opnieuw bestudeerd wordt. De tijds- of inspanningsbesparing geeft aan dat er nog enige restherinnering aan de oorspronkelijke leerervaring aanwezig is.

Hermann Ebbinghaus introduceerde de methode in zijn baanbrekende studies naar nonsenslettergrepen. Hij mat het aantal herhalingen dat nodig was voor de eerste beheersing, liet een tijd verstrijken en telde vervolgens het aantal herhalingen dat nodig was om dezelfde lijst opnieuw te leren volgens hetzelfde criterium. Het verschil vormde de besparing. Zelfs wanneer de bewuste herinnering tot nul was gedaald, bleef er vaak een aanzienlijke besparing over, wat aantoont dat het geheugen kan blijven bestaan ​​onder de drempel van het bewustzijn.

Herleren is een gevoelige meetmethode die geheugensporen kan detecteren die gemist worden door herinnerings- en herkenningstests. Het wordt gebruikt in onderzoek naar langetermijnretentie, de effecten van slaap en de duurzaamheid van educatieve interventies. Een alledaags voorbeeld is het gemak waarmee een taal die ooit vloeiend werd gesproken, na jaren van inactiviteit weer terugkomt.

Materiaal dat volledig vergeten lijkt, blijkt vaak nog steeds aanwezig te zijn wanneer het voor de tweede keer wordt aangeleerd, en dat gebeurt vaak sneller.