Voeg één extra werknemer toe aan een kleine keuken en het werk gaat sneller. Voeg een vijfde, een tiende, een twintigste toe en de keuken wordt overvol. De productie kan nog steeds stijgen, maar elke nieuwe werknemer levert minder op dan de vorige. Dit is de wet van de afnemende meeropbrengst, een van de oudste ideeën in de economie. Het gaat terug tot David Ricardo en zijn analyse van landbouwgrond in het begin van de 19e eeuw.

Het principe is van toepassing wanneer ten minste één input vastligt. Een boer met een vast stuk land kan kunstmest toevoegen en de opbrengst zien stijgen. Blijft hij kunstmest toevoegen, dan neemt de opbrengst af, stopt uiteindelijk helemaal en wordt zelfs negatief doordat de chemicaliën de bodem uitputten. Een fabriek met vaste machines kan meer werknemers aannemen, maar uiteindelijk zitten ze elkaar in de weg.

Het principe van afnemende meeropbrengst is belangrijk voor de groeitheorie. Het helpt verklaren waarom arme landen snel kunnen groeien door bestaande technologie te gebruiken, terwijl rijke landen moeten innoveren om te blijven groeien. Het waarschuwt ook voor simpele oplossingen. Meer geld of meer mensen inzetten om een ​​probleem op te lossen werkt alleen totdat het niet meer werkt.

Belangrijkste punten

• Ten minste één invoer moet vast zijn.
• De marginale opbrengst daalt naarmate de variabele input toeneemt.
• Uiteindelijk kan de marginale output negatief worden.
• Dit principe is van toepassing op land, arbeid en kapitaal.
• Het onderstreept het pleidooi voor innovatiegedreven groei.