Doğrudan karakter betimlemesi, anlatıcının veya başka bir karakterin okuyucuya bir karakterin nasıl biri olduğunu açıkça söylemesiyle gerçekleşir. Özellikler, eylem veya diyalog yoluyla ima edilmek yerine, doğrudan ifade edilir.

“Cömert bir kadındı” ifadesi doğrudan karakter betimlemesidir. Alternatif yöntem ise, karakterin istenmeden zamanını ve kaynaklarını verdiğini göstermektir; bu da dolaylı betimlemedir. Her iki yöntem de kullanışlıdır. Doğrudan karakter betimlemesi etkilidir ve temel özellikleri hızla belirleyebilir; aşırı kullanıldığında ise kaba gelir ve okuyucuya fazla iş bırakmaz. Yetenekli yazarlar genellikle ikisini birleştirir, bir özelliği belirtir ve ardından onu gösterir veya daha sonraki eylemlerin ilk doğrudan ifadeyi karmaşıklaştırmasına izin verir.

Birinci şahıs anlatımında, konuşmacının başkaları hakkındaki doğrudan yorumları da konuşmacıyı karakterize eder, çünkü bu değerlendirmeler değerleri ve önyargıları ortaya koyar. Doğrudan karakterlendirme, eski kurgu eserlerinde ve bazı popüler türlerde yaygındır; çağdaş edebi kurgu dolaylı yöntemi tercih etme eğilimindedir, ancak doğrudan yaklaşım hiçbir zaman tamamen ortadan kalkmaz.

Metin bir karakterin özelliğini doğrudan belirttiğinde, karakter betimlemesi doğrudan olur.