Układ nerwowy przywspółczulny to część autonomicznego układu nerwowego, która uspokaja organizm i oszczędza energię w okresach stresu lub pobudzenia. Wspomaga odpoczynek, trawienie i regenerację.

Gdy układ przywspółczulny jest aktywny, tętno zwalnia, oddech staje się głębszy i wolniejszy, źrenice zwężają się, a procesy trawienne powracają. Układ ten działa głównie za pośrednictwem nerwu błędnego i dróg krzyżowych, które wpływają na dolną część brzucha. Jego działanie jest zazwyczaj przeciwstawne do działania układu współczulnego, chociaż oba układy pozostają w ciągłej równowadze, a nie naprzemiennie.

Przewlekła niedoczynność układu przywspółczulnego (parasympatycznego) jest związana z długotrwałym stresem i niektórymi problemami zdrowotnymi. Praktyki takie jak powolne oddychanie, trening relaksacyjny i niektóre formy medytacji zwiększają aktywność układu przywspółczulnego i są stosowane w celu przeciwdziałania nadmiernej aktywacji układu współczulnego. Stan odpoczynku i trawienia jest równie istotny dla długoterminowego zdrowia, jak reakcja walki lub ucieczki dla natychmiastowego przetrwania.

Po ustąpieniu objawów układu przywspółczulnego układ nerwowy pomaga organizmowi powrócić do stanu wyjściowego.