Genen worden niet vanzelf geactiveerd. Een promotor is een stukje DNA net vóór een gen, waar RNA-polymerase en transcriptiefactoren samenkomen om de transcriptie te starten. De volgorde ervan bepaalt hoe sterk en onder welke omstandigheden het gen tot expressie komt.

Kernpromotorelementen zoals de TATA-box helpen bij de positionering van het polymerase. Verderop gelegen enhancers en silencers kunnen ingrijpen en de activiteit moduleren. In bacteriën zijn promotors vaak korter en uniformer; eukaryotische promotors zijn langer en complexer en integreren veel regulerende signalen.

Mutaties in promotorregio's kunnen de genexpressie sterk verlagen of verhogen en ziekten veroorzaken. Onderzoekers voegen promotors met een bekende sterkte in gemanipuleerde constructen in om te bepalen wanneer en waar een gen actief is. Het in kaart brengen van de promotorarchitectuur blijft een cruciale taak voor het begrijpen van genregulatie.

• DNA-regio die de gen transcriptie initieert
• Bindt RNA-polymerase en transcriptiefactoren
• Regelt de sterkte en het tijdstip van expressie
• De complexiteit verschilt tussen bacteriën en eukaryoten.