Marktfalen treedt op wanneer een markt middelen niet efficiënt verdeelt. Het is geen moreel oordeel, maar een technische term. Markten kunnen op verschillende manieren falen: monopolies beperken de productie, externe effecten leggen kosten op aan anderen, publieke goederen worden onvoldoende geleverd en informatie is asymmetrisch.

Het klassieke voorbeeld is vervuiling. Een fabriek die afval in een rivier loost, betaalt niet voor de schade. De marktprijs van het product is te laag omdat de milieukosten er niet in zijn opgenomen. Het gevolg is overproductie en een vervuilde rivier.

Overheden grijpen in om tekortkomingen te corrigeren. Ze reguleren monopolies, belasten vervuiling, leveren publieke goederen en eisen transparantie. Ook deze interventies kunnen mislukken. Regulering kan worden gekaapt door het bedrijfsleven. Belastingen kunnen slecht ontworpen zijn. De keuze is zelden tussen een perfecte markt en een perfecte overheid. Het is een keuze tussen imperfecte alternatieven.

Veelvoorkomende typen

• Externe factoren
• Publieke goederen
• Monopoliemacht
• Informatieasymmetrie
• Gemeenschappelijke uitputting van hulpbronnen