De soevereiniteit kan worden verdeeld tussen een centrale overheid en regionale eenheden. Federalisme is de constitutionele regeling die dit mogelijk maakt, waarbij sommige bevoegdheden exclusief aan elk niveau worden toegewezen en andere soms worden gedeeld.

Klassieke federaties zijn onder andere de Verenigde Staten, Canada, Duitsland en Australië. Regionale overheden controleren doorgaans het onderwijs, de politie en de lokale infrastructuur, terwijl het centrale bestuur verantwoordelijk is voor defensie, de munt en buitenlandse zaken. Grondwetten en rechtbanken beslechten geschillen over de grenzen. Financiële overdrachten en gezamenlijke programma's zorgen voor voortdurende onderlinge afhankelijkheid.

Federalisme biedt ruimte aan diversiteit en beperkt de machtsconcentratie. Het kan echter ook leiden tot overlappingen, ongelijkheid tussen regio's en complexe verantwoordingsmechanismen. Politieke partijen en sociale bewegingen organiseren zich vaak op beide niveaus, waardoor er een meerlagige concurrentie ontstaat. Hervorming van federale structuren is doorgaans moeilijk omdat hiervoor de instemming nodig is van de onderdelen waarvan de bevoegdheden zouden veranderen.

• Machtverdeling tussen centrum en regio's
• Elk niveau heeft een grondwettelijk beschermde bevoegdheid.
• Biedt ruimte aan diversiteit en gaat centralisatie tegen.
• Genereert onderhandelingen tussen overheden