Metafikcja to fikcja, która świadomie zwraca uwagę na swój własny status fikcji. Rozbija iluzję rzeczywistości, aby zgłębić naturę narracji.

Postacie mogą zwracać się do czytelnika, komentować rozwój fabuły lub walczyć z autorem, który je stworzył. Narracja może zawierać dyskusje na temat mechanizmów działania narracji lub prezentować alternatywne wersje tych samych wydarzeń. Wczesnym przykładem jest powieść Laurence'a Sterne'a Tristram Shandy; pisarze XX wieku, tacy jak Borges, Calvino i Barth, uczynili metafikcję centralnym rodzajem fikcji eksperymentalnej. Efekt może być żartobliwy, filozoficzny lub łączony.

Metafikcja to nie tylko eksperymentalna dekoracja. Podnosi ona kwestie autorstwa, autorytetu, relacji między sztuką a życiem oraz roli czytelnika w konstruowaniu znaczenia. Niektórzy czytelnicy uważają ją za wyzwalającą; inni za chłodną lub egocentryczną. Kiedy się udaje, pogłębia, a nie niszczy zaangażowanie, czyniąc akt czytania częścią tematu opowieści.

Fikcja, która jest świadoma tego, że jest fikcją i pozwala czytelnikowi o tym wiedzieć, to metafikcja.