Metafictie is fictie die bewust de aandacht vestigt op haar eigen status als fictie. Het doorbreekt de illusie van de werkelijkheid om de aard van het vertellen van verhalen te onderzoeken.

Personages kunnen zich tot de lezer richten, commentaar leveren op de plotontwikkeling of strijden tegen de auteur die hen heeft gecreëerd. Het verhaal kan discussies bevatten over hoe verhalen werken of alternatieve versies van dezelfde gebeurtenissen presenteren. Laurence Sternes Tristram Shandy is een vroeg voorbeeld; twintigste-eeuwse schrijvers zoals Borges, Calvino en Barth maakten van metafictie een centrale vorm van experimentele fictie. Het effect kan speels, filosofisch of beide zijn.

Metafictie is niet zomaar experimentele versiering. Het roept vragen op over auteurschap, autoriteit, de relatie tussen kunst en leven, en de rol van de lezer bij het construeren van betekenis. Sommige lezers vinden het bevrijdend; anderen vinden het koud of egocentrisch. Wanneer het slaagt, verdiept het de betrokkenheid in plaats van deze te ondermijnen, doordat de leeshandeling zelf onderdeel wordt van het verhaal.

Fictie die weet dat het fictie is en de lezer dat ook laat weten, is metafictie.