Een hardloper staat aan de start van een lokale wedstrijd in de wetenschap dat de enige prijs een medaille en persoonlijke voldoening is. Die deelnemer is een amateur. Amateurs doen mee zonder betaald te worden voor hun prestatie.

Het onderscheid scheidde vroeger Olympische atleten van professionals, hoewel die grens in veel sporten vervaagd is. Tegenwoordig is de amateurstatus nog steeds belangrijk in de universitaire sport, bepaalde internationale competities en lokale competities. Amateurs combineren training vaak met een baan of studie en bekostigen hun eigen uitrusting en reizen.

De pure vorm van competitie blijft voor velen aantrekkelijk. Zonder salarisdruk ligt de focus op verbetering, kameraadschap en de wedstrijd zelf. Bestuursorganen stellen duidelijke regels op over welke kosten vergoed mogen worden zonder de amateurstatus in gevaar te brengen.

De meeste mensen die aan sport doen, doen dat als amateur, en hun toewijding houdt de sport op lokaal niveau in stand.