De uitvoerend producent is een senior producent die de financiering regelt en toezicht houdt op het project. Vaak is hij of zij degene die ervoor zorgt dat de film daadwerkelijk gemaakt wordt. Hij of zij vindt het script, koppelt de regisseur en acteurs, haalt het geld op en begeleidt de productie. De uitvoerend producent kan betrokken zijn bij de creatieve beslissingen, of zich juist richten op de zakelijke kant. De rol van de uitvoerend producent verschilt per project en per branche.

In Hollywood is de uitvoerend producent vaak een financier of een studiobaas. Ze zijn vaak weinig betrokken bij de dagelijkse productie. Hun naam verschijnt in de aftiteling omdat ze de financiering hebben geregeld of het project hebben gesteund. Bij televisie is de uitvoerend producent vaak de showrunner, de persoon die de schrijverskamer leidt en de productie overziet. De term wordt in verschillende contexten anders gebruikt.

De uitvoerend producent is niet hetzelfde als de producent. De producent beheert de dagelijkse gang van zaken tijdens de productie: het inhuren van crewleden, het beheren van het budget en het coördineren van de logistiek. De uitvoerend producent houdt toezicht op de producent en heeft de overkoepelende visie. Het onderscheid is niet altijd even duidelijk en de titels worden soms door elkaar gebruikt. In de praktijk is de uitvoerend producent de hoogste in rang en de producent de uitvoerend producent.

Uitvoerend producenten kunnen een project maken of breken. Een uitvoerend producent met goede connecties kan talent en financiering aantrekken. Een uitvoerend producent die zich niet met de zaken bemoeit, kan het creatieve team in alle rust laten werken. Een bemoeizuchtige uitvoerend producent kan een film verpesten. De rol is machtig, maar wordt vaak verkeerd begrepen.