Onafhankelijke journalistiek kan niet overleven als de staat kan dicteren wat er gepubliceerd wordt. Persvrijheid is het recht van nieuwsorganisaties en journalisten om informatie en meningen te verzamelen en te verspreiden zonder voorafgaande overheidscontrole of represailles voor rechtmatige inhoud.

Grondwettelijke en internationale beschermingen belichamen dit principe, hoewel de praktische reikwijdte sterk varieert. Het omvat bescherming tegen preventieve censuur, tegen vergunningsstelsels die politieke controle mogelijk maken, en tegen bestraffing voor het publiceren van waarheidsgetrouwe informatie van publiek belang. Het biedt journalisten geen immuniteit tegen gewone wetten inzake smaad, privacy of nationale veiligheid, mits deze wetten eerlijk worden toegepast.

Bedreigingen zijn onder meer censuur, geweld, surveillance en economische druk. Samenlevingen met een sterke persvrijheid vertonen doorgaans een hogere mate van overheidsverantwoording en publieke informatievoorziening. Het recht wordt dagelijks uitgeoefend, zowel in de gewone journalistiek als in onderzoeken met grote gevolgen.

• Recht om te rapporteren en te publiceren zonder overheidscontrole
• Beschermt tegen preventieve censuur en politieke bestraffing.
• Dit heft de gewone wettelijke verplichtingen niet op.
• Essentiële voorwaarde voor onafhankelijke journalistiek