Einstein publiceerde de speciale relativiteitstheorie in 1905, en die veranderde onze kijk op ruimte en tijd. De theorie berust op twee postulaten. De natuurwetten zijn gelijk voor alle waarnemers in uniforme beweging. De lichtsnelheid in een vacuüm is gelijk voor alle waarnemers, ongeacht hun beweging. Uit deze eenvoudige postulaten komen opmerkelijke conclusies voort. Bewegende klokken lopen langzamer. Bewegende objecten zijn korter. Massa en energie zijn equivalent, E = mc². Gelijktijdigheid is relatief. Twee gebeurtenissen die voor de ene waarnemer gelijktijdig lijken, hoeven dat voor een andere waarnemer niet te zijn.

De speciale relativiteitstheorie is van toepassing op objecten die met constante snelheden bewegen, vooral snelheden die dicht bij de lichtsnelheid liggen. Bij alledaagse snelheden zijn de effecten verwaarloosbaar. Een straalvliegtuig dat met 800 km/u vliegt, ondervindt een tijdsdilatatie van ongeveer één biljoenste. Maar bij 99 procent van de lichtsnelheid vertraagt ​​de tijd dramatisch en krimpen lengtes merkbaar. De speciale relativiteitstheorie is door talloze experimenten bevestigd. Deeltjesversnellers zijn erop gebaseerd. GPS-satellieten moeten er rekening mee houden. De theorie is niet intuïtief, maar wel correct. Het is, samen met de kwantummechanica, een van de twee pijlers van de moderne natuurkunde.

Feiten over de speciale relativiteitstheorie

• Gepubliceerd. 1905.
• Postulaten. De natuurkunde is hetzelfde voor alle inertiële waarnemers. De lichtsnelheid is constant.
• Gevolgen. Tijdsdilatatie, lengtecontractie, E = mc².
• Van toepassing op. Constante snelheden, vooral in de buurt van de lichtsnelheid.
• Bevestigd door. Deeltjesversnellers, GPS, experimenten.

De speciale relativiteitstheorie is niet hetzelfde als de algemene relativiteitstheorie. De speciale relativiteitstheorie behandelt constante snelheden. De algemene relativiteitstheorie behandelt versnelling en zwaartekracht.