Robot phẫu thuật hỗ trợ các bác sĩ phẫu thuật thực hiện các ca mổ chính xác. Bác sĩ điều khiển robot từ một bảng điều khiển. Robot giữ các dụng cụ và camera bên trong cơ thể bệnh nhân. Nó chuyển đổi các chuyển động tay của bác sĩ thành các chuyển động nhỏ hơn, ổn định hơn. Robot không tự hoạt động mà chỉ hỗ trợ kỹ năng của con người.

Hệ thống phẫu thuật da Vinci, được giới thiệu vào năm 2000, là robot phẫu thuật được sử dụng rộng rãi nhất. Nó có bốn cánh tay: một cho camera, ba cho dụng cụ. Bác sĩ phẫu thuật nhìn thấy hình ảnh 3D phóng đại và điều khiển các cánh tay bằng cần điều khiển. Hệ thống lọc bỏ hiện tượng run tay và điều chỉnh tỷ lệ chuyển động. Một chuyển động tay 1 cm có thể trở thành chuyển động dụng cụ 1 milimét. Độ chính xác đó cho phép vết mổ nhỏ hơn, ít mất máu hơn và phục hồi nhanh hơn.

Ưu điểm của robot phẫu thuật

• Độ chính xác: chuyển động được điều chỉnh tỉ lệ, không rung lắc.
• Hình ảnh trực quan: Chế độ xem 3D phóng đại.
• Tính khéo léo: các công cụ có nhiều bậc tự do hơn bàn tay người.
• Công thái học: bác sĩ phẫu thuật ngồi thoải mái.
• Phẫu thuật từ xa: bác sĩ phẫu thuật có thể ở xa bệnh nhân.

Robot phẫu thuật rất đắt tiền. Một hệ thống da Vinci có giá hơn một triệu đô la, chưa kể dụng cụ và chi phí bảo trì. Điều đó hạn chế việc ứng dụng chúng chỉ ở các bệnh viện lớn. Các hệ thống nhỏ hơn, rẻ hơn đang thâm nhập thị trường cho các thủ thuật cụ thể như thay khớp gối và phẫu thuật cột sống. Bằng chứng về kết quả còn chưa thống nhất. Một số nghiên cứu cho thấy kết quả tốt hơn đối với các thủ thuật phức tạp. Những nghiên cứu khác lại cho thấy không có sự khác biệt so với phẫu thuật truyền thống. Robot chỉ là một công cụ. Kỹ năng của bác sĩ phẫu thuật vẫn quyết định kết quả. Robot phẫu thuật không tự động hoàn toàn. Chúng là những robot điều khiển từ xa tiên tiến nhất được sử dụng thường quy trong lâm sàng.