Tabula rasa is de theorie dat de geest bij de geboorte een onbeschreven blad is. Alle kennis komt voort uit ervaring. Er bestaan ​​geen aangeboren ideeën. De geest is leeg totdat de zintuigen hem vullen. De term is Latijn voor 'bekrabde tablet'. In het oude Rome werd de term gebruikt voor een blanco wastablet. John Locke populariseerde het idee in de 17e eeuw.

Locke betoogde dat ideeën niet aangeboren zijn. Hij zei dat de geest een blanco vel papier is, zonder enige tekens. Ervaring schrijft erop. Zintuigen leveren het materiaal. Reflectie ordent het. Kennis wordt opgebouwd uit ervaring. Niets is aangeboren. De theorie is empirisch. Ze staat in contrast met het rationalisme, dat stelt dat sommige ideeën wel aangeboren zijn.

Implicaties van tabula rasa

• Alle kennis komt voort uit ervaring.
• Ideeën bestaan ​​niet van nature.
• Aangeboren versus aangeleerd: aangeleerd gedrag overheerst.
• Onderwijs en omgeving vormen de geest.
• Het menselijk potentieel is onbegrensd.

Het tabula rasa-principe is controversieel. De moderne wetenschap laat zien dat de hersenen niet blanco zijn. Ze hebben aangeboren structuren. Ze hebben vooroordelen. Ze hebben aanleg. Taalverwerving lijkt bijvoorbeeld aangeboren capaciteiten te vereisen. Noam Chomsky pleitte voor een universele grammatica. Dat spreekt het tabula rasa-principe tegen. Maar Lockes idee was radicaal. Het daagde het idee uit dat koningen superieur geboren worden. Het daagde het idee uit dat kennis vaststaat. Het stelde dat iedereen alles kan leren. Dat is democratisch. Het is ook optimistisch. Het debat tussen nature en nurture gaat door. De geest is geen onbeschreven blad. Maar hij is ook niet volledig voorgeprogrammeerd. Ervaring is belangrijk. Aangeboren structuren zijn belangrijk. De waarheid ligt ergens daartussenin. Tabula rasa is een van de uitersten. Het is niet de hele waarheid. Maar het is een krachtig idee.