Emotie is een gecoördineerde reactie van het hele organisme, die fysiologische opwinding, expressief gedrag en bewuste ervaring omvat. Het bereidt het lichaam voor op actie, communiceert de gemoedstoestand aan anderen en kleurt de interpretatie van gebeurtenissen.

Basisemoties zoals angst, woede, vreugde, verdriet en walging manifesteren zich al vroeg in de ontwikkeling en uiten zich in herkenbare gezichtsuitdrukkingen in verschillende culturen. Complexere emoties – trots, schaamte, schuldgevoel, jaloezie – zijn sterker afhankelijk van de sociale context en zelfreflectie. Theorieën verschillen over de volgorde van de componenten. De James-Lange-visie stelt dat lichamelijke veranderingen eerst plaatsvinden en vervolgens worden geïnterpreteerd als gevoel; de Cannon-Bard-visie stelt dat opwinding en gevoel gelijktijdig ontstaan; cognitieve theorieën benadrukken de beoordeling van de situatie als de cruciale stap.

Emotie is niet de vijand van de rede. Emotie geeft prioriteit aan doelen, kent betekenis toe aan herinneringen en stuurt snelle beslissingen wanneer een volledige analyse onmogelijk is. Een ontregeling van emoties staat centraal bij veel psychische stoornissen, en therapieën zijn er vaak op gericht om het bewustzijn en de flexibiliteit van emotionele reacties te vergroten.

Een emotie is het gezamenlijke oordeel van lichaam en geest over de betekenis van het moment.