Bir komedyen bir şaka yapar. Twitter'da büyük bir tepki oluşur. Sponsorlar reklamlarını geri çeker. Komedyen turnesini kaybeder. İşte bu, iptal kültürüdür: bir kamu figürünün rahatsız edici bir şey yaptıktan sonra ona verilen desteğin geri çekilmesi uygulaması. Bu terim tartışmalıdır. Kimileri bunu hesap verebilirlik olarak görürken, kimileri de linç adaleti olarak değerlendirir. Tartışma oldukça şiddetlidir.

Bu olgu yeni değil. Boykotların uzun bir geçmişi var. 1955'teki Montgomery otobüs boykotu bir tür iptal eylemiydi. Fark hız ve ölçekte. Sosyal medya, milyonlarca insanın saatler içinde koordinasyon sağlamasına olanak tanıyor. Tek bir tweet bir kariyeri bitirebilir. Bir hashtag bir hareketi başlatabilir. Güç gerçek. Tepki de öyle.

Lehte ve aleyhte argümanlar

• For: güçlü kişileri hesap verebilir hale getirir, ötekileştirilmiş gruplara ses verir.
• Against: adil yargılama sürecinden yoksun, hataları orantısız bir şekilde cezalandırıyor, ifade özgürlüğünü kısıtlıyor.
• Nuance: Bağlam önemlidir. Şaka suç değildir. İstismar kalıbı suçtur.

İptal kültürü tek bir şey değil. Bir dizi davranış için kullanılan bir etiket. Bazıları haklı, bazıları haksız. Terimin kendisi bir silah. Bir şeye "iptal kültürü" demek, meşru eleştiriyi reddetmenin bir yolu olabilir. Buna "hesap verebilirlik" demek ise, toplu saldırıyı haklı çıkarmanın bir yolu olabilir. Gerçek genellikle ortadadır. Orta nokta ise karmaşıktır.