İnsan-toplum çatışması, bir karakterin bir topluluğun normlarına, yasalarına veya güç yapılarına karşı durduğu bir dış çatışma türüdür. Rakip bireysel değil, kolektiftir.

Muhalefet, sivil itaatsizlik, zulüm ve sosyal reform öyküleri genellikle bu çatışma etrafında şekillenir. Kahraman, adaletsiz bir yasaya, yozlaşmış bir kuruma veya uyum sağlama baskısına karşı savaşabilir. Zafer, toplumu değiştirmek, ondan kaçmak veya yenilgiye rağmen bütünlüğü korumak anlamına gelebilir. Çatışma, adalet, aidiyet ve direnişin bedeli hakkında soruları gündeme getirir.

Toplumsal düzenin belirli temsilcileri muhalefetin yüzü haline geldiğinde, insan-toplum çatışması insan-insan çatışmasıyla örtüşebilir. Ancak daha derin mücadele bir sistem veya bir kamuoyu iklimiyle yaşanır. Antigone'den modern distopik kurguya kadar edebiyat, bireysel vicdan ile kolektif güç arasındaki ilişkiyi incelemek için bu kalıbı kullanmıştır.

Bir karakterin asıl mücadelesi çevresindeki toplumsal düzenle ilgiliyse, çatışma insan ve toplum arasındaki çatışmadır.