Diyalektikte sentez, tez ve antitez arasındaki çatışmanın çözümüdür. Tez bir iddiadır. Antitez ise onun karşıtıdır. Sentez, her ikisinde de geçerli olan unsurları içeren yeni bir konumdur. Hegel bu kalıpla ilişkilendirilir, ancak terimleri sistematik olarak kullanmamıştır. Takipçileri ise kullanmış ve bu kalıp felsefi ve siyasi düşüncenin temel bir unsuru haline gelmiştir. Sentez bir uzlaşma değildir. İkisinin arasında bir yarı yol da değildir. Her ikisinin de içgörülerini korurken sınırlamalarının üstesinden gelen daha üst düzey bir konumdur.

Kimyada sentez, daha basit maddelerin daha karmaşık bir madde oluşturmak üzere bir araya getirilmesidir. Yazıda sentez, birden fazla kaynaktan gelen fikirlerin tutarlı bir bütün haline getirilmesidir. Felsefede sentez, çelişkileri çözme yöntemidir. Kant, Saf Aklın Eleştirisi adlı eserinde bu terimi kullanarak, bilginin kavramlar ve sezgilerin sentezini gerektirdiğini savunmuştur. Fichte, Schelling ve Hegel diyalektik anlamını geliştirmişlerdir. Marx ise bunu tarihe uygulayarak, sınıf çatışmasının toplumsal değişimi yönlendirdiğini savunmuştur. Sentez, sürecin sonu değildir. Yeni bir tez haline gelir ve diyalektik devam eder. Sentez, farklılıkları ortadan kaldırmadan birliği arayan bir düşünme biçimidir.

Sentezin kullanım alanları

• Diyalektik. Tez ve antitezin çözümlenmesi.
• Kimya. Basit moleküllerden karmaşık moleküller oluşturmak.
• Akademik. Birden fazla kaynaktan gelen fikirleri bütünleştirme.
• Kantçı. Bilgide kavramları ve sezgileri birleştirme.

Sentez, uzlaşmayla aynı şey değildir. Uzlaşma, aradaki farkı ortadan kaldırır. Sentez ise tartışmanın şartlarını değiştirir.