W dialektyce synteza to rozwiązanie konfliktu między tezą a antytezą. Teza jest twierdzeniem. Antyteza jest jej przeciwieństwem. Synteza to nowe stanowisko, które zawiera w sobie to, co słuszne w obu. Hegel jest kojarzony z tym schematem, choć nie używał tych terminów systematycznie. Jego zwolennicy tak, a schemat ten stał się podstawą myśli filozoficznej i politycznej. Synteza nie jest kompromisem. Nie jest pośrodkiem. Jest stanowiskiem wyższego rzędu, które zachowuje spostrzeżenia obu, jednocześnie pokonując ich ograniczenia.

W chemii synteza to łączenie prostszych substancji w bardziej złożoną. W piśmiennictwie synteza to integracja idei z wielu źródeł w spójną całość. W filozofii synteza to metoda rozwiązywania sprzeczności. Kant użył tego terminu w swojej Krytyce czystego rozumu, argumentując, że wiedza wymaga syntezy pojęć i intuicji. Fichte, Schelling i Hegel rozwinęli dialektyczny sens. Marks zastosował go do historii, argumentując, że konflikt klasowy napędza zmiany społeczne. Synteza nie jest końcem procesu. Staje się nową tezą, a dialektyka trwa. Synteza to sposób myślenia, który dąży do jedności bez zacierania różnic.

Zastosowania syntezy

• Dialectical. Rozstrzyganie tezy i antytezy.
• Chemical. Budowanie złożonych cząsteczek z prostych.
• Academic. Integrowanie pomysłów z wielu źródeł.
• Kantian. Łączenie pojęć i intuicji w wiedzy.

Synteza to nie to samo, co kompromis. Kompromis rozwiązuje problem. Synteza zmienia warunki debaty.