Krople spadające ze sklepienia jaskini rozpryskują się na podłodze, osadzając tam minerały. Powstający w ten sposób stalagmit to rosnący ku górze pagórek. Podobnie jak stalaktyty, większość z nich składa się z kalcytu, choć w niektórych jaskiniach występują również inne minerały.

Stalagmity są zazwyczaj szersze i bardziej zaokrąglone niż smukłe stalaktyty nad nimi. Gdy stalaktyt i stalagmit się spotykają, tworzą kolumnę. Wzrost jest przerywany i zależy od dopływu wody i stopnia jej przesycenia.

Ponieważ stalagmity wyrastają z dna i są mniej podatne na uszkodzenia, są preferowane w badaniach paleoklimatycznych. Warstwy w ich obrębie można datować metodami szeregu uranowego oraz analizować pod kątem izotopowych i chemicznych wskaźników temperatury i opadów. Pojedynczy, dobrze datowany stalagmit może stanowić ciągły zapis klimatu obejmujący dziesiątki tysięcy lat.

• Formacja mineralna wystająca z dna jaskini
• Rośnie w górę z kapiącej wody
• Często w połączeniu z nadległymi stalaktytami
• Cenne archiwum minionych zmian klimatycznych