Improvisatie is het spontaan creëren van muziek tijdens een uitvoering. De muzikant verzint melodieën, ritmes of complete texturen in realtime, in plaats van een vaste partituur te reproduceren. Deze praktijk komt voor in jazz, Indiase klassieke muziek, barokke ornamentiek en vele volkstradities.

Succesvolle improvisatie berust op een diepgaande kennis van het vocabulaire, de harmonische taal en het ritmische gevoel van de stijl. Musici oefenen patronen, toonladders en licks zodat ideeën vrij kunnen stromen wanneer het moment daar is. Luisteren naar en reageren op de andere spelers is even belangrijk.

In de jazz is de geïmproviseerde solo vaak het emotionele en technische hoogtepunt van een optreden. In andere tradities kan improvisatie een bestaande melodie verfraaien of een modaal kader verkennen. Het risico van improvisatie maakt deel uit van de aantrekkingskracht; de beste momenten voelen zowel onvermijdelijk als nieuw aan.

• Spontane muzikale creatie
• Vereist stilistische kennis en luistervaardigheid.
• Centraal in de jazz en vele andere tradities.
• Een evenwicht tussen voorbereiding en risico