Hội chứng cai nghiện là tập hợp các triệu chứng khó chịu về thể chất và tâm lý xuất hiện khi một người ngừng hoặc giảm đột ngột lượng thuốc mà cơ thể đã thích nghi. Các triệu chứng cụ thể phụ thuộc vào chất gây nghiện. Cai nghiện rượu có thể bao gồm run rẩy, lo lắng, và trong trường hợp nặng có thể gây co giật. Cai nghiện opioid gây ra các triệu chứng giống cúm, khó chịu và thèm thuốc dữ dội.

Hội chứng cai thuốc phản ánh điều ngược lại với tác dụng cấp tính của thuốc. Một loại thuốc ức chế hoạt động thần kinh sẽ khiến hệ thống trở nên dễ bị kích thích quá mức khi ngừng sử dụng. Mức độ nghiêm trọng và thời gian diễn biến khác nhau tùy thuộc vào liều lượng, thời gian sử dụng và các yếu tố cá nhân. Một số hội chứng cai thuốc có thể nguy hiểm về mặt y tế; những hội chứng khác chủ yếu chỉ gây khó chịu.

Không phải chất nào cũng gây ra hội chứng cai nghiện thể chất rõ rệt. Sự phụ thuộc về tâm lý—cảm giác thèm thuốc mãnh liệt và khó khăn trong sinh hoạt bình thường nếu thiếu thuốc—có thể xảy ra ngay cả khi triệu chứng cai nghiện thể chất nhẹ. Việc điều trị thường kết hợp quản lý y tế các triệu chứng cấp tính với hỗ trợ hành vi và xã hội lâu dài hơn.

• Các triệu chứng sau khi ngừng sử dụng thuốc lặp đi lặp lại
• Thường trái ngược với tác dụng cấp tính của thuốc.
• Mức độ nghiêm trọng phụ thuộc vào chất gây bệnh và tiền sử sử dụng.
• Khác với sự thèm muốn về mặt tâm lý

Nhận biết nguy cơ cai nghiện là yếu tố then chốt trong việc quản lý an toàn các chất hướng thần được kê đơn và bất hợp pháp.