Een actuator zet energie om in beweging. In een robot is het de spier. Elektromotoren, hydraulische cilinders en pneumatische zuigers zijn allemaal actuatoren. Ze ontvangen een commando en produceren beweging, kracht of koppel.

Elektrische actuatoren domineren de moderne robotica. Ze zijn schoon, nauwkeurig en gemakkelijk te besturen. Borstelloze gelijkstroommotoren met tandwielkasten en encoders zorgen voor positiefeedback. Hydraulische actuatoren produceren enorme krachten in een compact formaat, waardoor ze graafmachines en grote industriële robots aandrijven. Pneumatische actuatoren zijn snel en goedkoop, maar lastig nauwkeurig te besturen omdat lucht samendrukbaar is.

Soorten actuatoren

• Elektromotor: roterende beweging, nauwkeurig, gangbaar.
• Lineaire actuator: kan uitschuiven en intrekken, vaak aangedreven door een motor.
• Hydraulische cilinder: hoge kracht, vloeistofaangedreven.
• Pneumatische cilinder: snel, lichtgewicht, samendrukbaar.
• Vormgeheugenlegering: verandert van vorm door hitte, nichetoepassing.

Bij de keuze van een actuator moet je een balans vinden tussen kracht, snelheid, precisie, formaat en kosten. Een chirurgische robot heeft kleine, precieze elektromotoren nodig. Een persmachine in een fabriek heeft brute hydraulische kracht nodig. Een pick-and-place machine heeft snelheid en herhaalbaarheid nodig. De actuator is de plek waar softwarecommando's worden omgezet in fysieke actie. Gaat het mis, dan presteert het hele systeem ondermaats. Gaat het goed, dan beweegt de robot met een natuurlijke souplesse die er bijna moeiteloos uitziet.