Soteriologia to nauka o zbawieniu. Słowo to pochodzi od greckich słów soteria, czyli wyzwolenie, i logos, czyli rozumowy dyskurs. Jest to gałąź teologii, która bada, od czego ludzie potrzebują zbawienia, jak to zbawienie się dokonuje i jak wygląda ostateczny stan zbawienia.

Różne tradycje chrześcijańskie odpowiadają na te pytania, kładąc na nie różny akcent. Klasyczna protestancka soteriologia koncentruje się na usprawiedliwieniu przez wiarę i przypisanej sprawiedliwości Chrystusa. Katolickie i prawosławne przekazy podkreślają transformacyjny proces theosis, czyli uświęcenia, oraz rolę sakramentów. Wszystkie główne tradycje zgadzają się, że decydujący akt należy do Boga, dokonany w śmierci i zmartwychwstaniu Jezusa, różnią się jednak co do dokładnego mechanizmu i wymaganej ludzkiej reakcji.

Obszar ten obejmuje również debaty na temat predestynacji i wolnej woli, zakresu zbawienia – czy ograniczonego, czy potencjalnie powszechnego – oraz losu tych, którzy nigdy nie usłyszeli chrześcijańskiego przesłania. Współczesna teologia poszerzyła tę dyskusję, obejmując wyzwolenie z ucisku społecznego i uzdrowienie samego stworzenia, nie porzucając jednak klasycznej troski o osobiste pojednanie z Bogiem.

Soteriologia nie jest abstrakcyjnym ćwiczeniem. Kształtuje ona kaznodziejstwo, duszpasterstwo i zwyczajną nadzieję wierzących, że historia ich życia zakończy się życiem, a nie stratą.