Postmodernisme is een filosofische stroming die grote verhalen en objectieve waarheid ter discussie stelt. Het ontstond halverwege de 20e eeuw als reactie op het modernisme. Het modernisme geloofde in vooruitgang, wetenschap en universele waarheid. Het postmodernisme is sceptisch. Het ziet waarheid als iets geconstrueerds. Het ziet macht achter kennis. Het ziet fragmentatie, ironie en pastiche.

De term wordt gebruikt in de kunst, literatuur, architectuur en filosofie. In de kunst mengt het postmodernisme stijlen en stelt het de vraag naar originaliteit. In de literatuur maakt het gebruik van metafictie, onbetrouwbare vertellers en intertekstualiteit. In de architectuur combineert het historische elementen op speelse wijze. In de filosofie daagt het foundationalisme en universalisme uit.

Postmoderne thema's

• Grote verhalen zijn verdacht.
• De waarheid wordt geconstrueerd, niet ontdekt.
• Macht en kennis zijn met elkaar verbonden.
• Identiteit is gefragmenteerd en vloeibaar.
• Ironie en pastiche komen vaak voor.

Postmodernisme is controversieel. Critici zeggen dat het leidt tot relativisme en nihilisme. Ze beweren dat het de mogelijkheid van vooruitgang ontkent. Ze zeggen dat het duister en zelfgenoegzaam is. Verdedigers zeggen dat het bevrijdend is. Het geeft een stem aan gemarginaliseerde perspectieven. Het daagt autoriteit uit. Het onthult de verborgen aannames van de moderniteit. Postmodernisme is geen eenduidige doctrine. Het is een gemoedstoestand. Het is een reeks attitudes. Het is een manier om de wereld te bekijken. Het is moeilijk te definiëren omdat het zich tegen definities verzet. Dat is toepasselijk. Een beweging die grote verhalen in twijfel trekt, verzet zich tegen een groot verhaal over zichzelf. Postmodernisme is het wantrouwen dat elk verhaal een verhaal is, elke waarheid een perspectief en elke autoriteit een macht. Dat wantrouwen is zowel zijn kracht als zijn zwakte. Het opent mogelijkheden. Het sluit ook zekerheden uit.