In een toneelstuk zijn toneelaanwijzingen instructies in de tekst die betrekking hebben op beweging, positie, toon of belichting. Ze vertellen acteurs waar ze moeten staan, hoe ze moeten spreken en wat ze moeten doen. Ze geven regisseurs en decorontwerpers aan hoe de scène eruit moet zien.

Toneelaanwijzingen worden meestal cursief of tussen haakjes geschreven. Ze kunnen beknopt of uitgebreid zijn. Shakespeares toneelaanwijzingen staan ​​erom bekend dat ze zeer summier zijn: "Verlaat het toneel, achtervolgd door een beer." George Bernard Shaw schreef lange, gedetailleerde aanwijzingen die als romans lezen. Sommige toneelschrijvers, zoals Samuel Beckett, maken toneelaanwijzingen onderdeel van de dramatische ervaring. In Wachten op Godot zijn de aanwijzingen precies en herhalend. Moderne toneelstukken laten vaak meer aan de regisseur over. Toneelaanwijzingen worden niet hardop uitgesproken. Ze vormen de blauwdruk voor de voorstelling, niet de voorstelling zelf.

Wat ze behandelen

• Ingangen en uitgangen
• Beweging en gebaren
• toon van de stem
• Licht- en geluidseffecten