Het confucianisme is een Chinees ethisch en filosofisch systeem gebaseerd op de leer van Confucius. Confucius leefde van 551 tot 479 v.Chr. Hij was leraar, filosoof en overheidsfunctionaris. Hij beweerde geen profeet te zijn en onderwees niet over God. Hij onderwees hoe te leven, over deugdzaamheid, familie en maatschappij. Zijn leer heeft de Chinese cultuur meer dan tweeduizend jaar gevormd.

Het confucianisme legt de nadruk op relaties. De vijf relaties zijn: heerser en onderdaan, vader en zoon, man en vrouw, oudere broer en jongere broer, en vriend en vriend. Elke relatie kent plichten. De meerdere moet welwillend zijn. De ondergeschikte moet loyaal zijn. Het doel is sociale harmonie. De middelen zijn ritueel en deugd. De deugdzame persoon is de junzi, de edelman. De junzi beoefent ren, welwillendheid. Li, rituele gepastheid. Xiao, kinderlijke piëteit. Dit zijn de pijlers van het confucianisme.

Confucianistische deugden

• Ren: welwillendheid, menselijkheid.
• Li: ritueel, fatsoen, etiquette.
• Xiao: kinderlijke piëteit, respect voor ouders.
• Yi: rechtvaardigheid, gerechtigheid.
• Zhong: loyaliteit.
• Shu: wederkerigheid, de gouden regel.

Het confucianisme is geen religie in de westerse zin van het woord. Het kent geen goden. Het kent geen hiernamaals. Het kent geen heilige schriften. Het kent de Analecten, de uitspraken van Confucius. Het kent de klassieken. Het kent rituelen. Het kent tempels. Maar de focus ligt op dit leven. Hoe goed te leven. Hoe goed te besturen. Hoe een goed mens te zijn. Het confucianisme is een humanisme. Het vertrouwt op menselijke inspanning. Het vertrouwt op onderwijs. Het vertrouwt op rituelen. Het vertrouwt op het gezin. Het heeft China gevormd. Het heeft Korea gevormd. Het heeft Japan gevormd. Het heeft Vietnam gevormd. Het is nog steeds invloedrijk. Het is een filosofie van orde. Het is een filosofie van harmonie. Het is een filosofie van deugd. Het is confucianisme.