Smartfon zaprojektowany w Kalifornii, zmontowany w Chinach, z wykorzystaniem chipów z Tajwanu i oprogramowania z Indii, sprzedawany w Brazylii. Oto globalizacja w pigułce: rosnące powiązania światowych gospodarek poprzez handel, inwestycje, migracje i przepływy informacji. To nic nowego. Jedwabny Szlak i handel kolonialny były wcześniejszymi wersjami. Jednak tempo i skala od lat 80. są bezprecedensowe.

Globalizacja wyciągnęła setki milionów ludzi z ubóstwa, zwłaszcza w Azji Wschodniej. Dała konsumentom tańsze towary i większy wybór. Rozpowszechniła technologię i idee szybciej niż jakakolwiek inna epoka. Doprowadziła również do utraty pracowników w krajach bogatych, pogłębiła nierówności w niektórych miejscach i przyczyniła się do degradacji środowiska. Korzyści i koszty są nierównomiernie rozłożone, dlatego ma tak silny wydźwięk polityczny.

Od 2008 roku ten trend wyhamował. Cła wzrosły. Łańcuchy dostaw zostały przemyślane na nowo. Pandemia COVID-19 obnażyła kruchość globalnych sieci. Otwarte pozostaje pytanie, czy świat się deglobalizuje, czy jedynie rekonfiguruje. Tak czy inaczej, nie ma gwarancji, że era coraz głębszej integracji będzie trwała.

Wymiary globalizacji

• Handel towarami i usługami
• Bezpośrednie inwestycje zagraniczne
• Migracja zarobkowa
• Technologia i przepływy danych
• Wymiana kulturalna