Een smartphone ontworpen in Californië, geassembleerd in China, met chips uit Taiwan en software uit India, en verkocht in Brazilië. Dat is globalisering in een notendop: de groeiende onderlinge verbondenheid van wereldeconomieën door handel, investeringen, migratie en informatiestromen. Het is niet nieuw. De Zijderoute en de koloniale handel waren eerdere voorbeelden. Maar het tempo en de schaal sinds de jaren 80 zijn ongekend.

Globalisering heeft honderden miljoenen mensen uit de armoede gehaald, vooral in Oost-Azië. Het heeft consumenten goedkopere goederen en meer keuzevrijheid geboden. Technologie en ideeën zijn er sneller door verspreid dan in welke voorgaande periode dan ook. Tegelijkertijd heeft het echter ook werknemers in rijke landen verdrongen, de ongelijkheid op sommige plaatsen vergroot en bijgedragen aan milieuschade. De voordelen en kosten zijn ongelijk verdeeld, waardoor het onderwerp politiek zo beladen is.

Sinds 2008 is de trend vertraagd. Tarieven zijn gestegen. Toeleveringsketens zijn herzien. De COVID-19-pandemie heeft blootgelegd hoe kwetsbaar mondiale netwerken kunnen zijn. Of de wereld aan het deglobaliseren is of zich alleen maar herstructureren, is een open vraag. Hoe dan ook, het tijdperk van steeds diepere integratie is niet gegarandeerd.

Dimensies van globalisering

• Handel in goederen en diensten
• Buitenlandse directe investeringen
• Arbeidsmigratie
• Technologie en datastromen
• Culturele uitwisseling