Maniheizm, Mani tarafından kurulan eski bir düalist dindir. Mani, 3. yüzyılda yaşamış bir Pers peygamberidir. Işık ve karanlık dinini, iyilik ve kötülük dinini, ruh ve madde dinini, kurtuluş dinini, bilgi dinini, çilecilik dinini, misyon dinini, dünya dinini ve Maniheizm dinini öğretmiştir.

Maniheizm düalisttir. İki ebedi ilke öğretir: Işık ve karanlık, iyi ve kötü, ruh ve madde, Tanrı ve Şeytan. İkisi çatışma halindedir. Işık maddeye hapsolmuştur. Ruh bedene hapsolmuştur. Kurtuluş, ışığın karanlıktan kurtulmasıdır. Kurtuluş, ruhun bedenden kurtulmasıdır. Kurtuluş, ruhun maddeden kurtulmasıdır. Kurtuluş, gerçeğin bilgisidir. Kurtuluş, ışığın bilgisidir. Kurtuluş, benliğin bilgisidir. Kurtuluş, Tanrı'nın bilgisidir. Kurtuluş, Mani'nin bilgisidir. Kurtuluş, Maniheizm'in bilgisidir.

Maniheist inançlar

• Düalizm: iki ebedi ilke, ışık ve karanlık.
• Gnosis: Gizli bilgi yoluyla kurtuluş.
• Çilecilik: Maddi dünyadan vazgeçme.
• Seçilmişler: ruhani seçkinler, bekâr ve vejetaryenler.
• Dinleyiciler: Seçilmişleri destekleyen sıradan inananlar.
• Misyon: Misyonerler aracılığıyla inancı yaymak.
• Kozmoloji: Işığın hapsedilmesinin karmaşık bir miti.

Maniheizm büyük bir dindi. İran'dan Çin'e yayıldı. Roma'dan Hindistan'a yayıldı. Afrika'dan bozkırlara yayıldı. Evrensel bir dindi. Misyoner bir dindi. Hristiyanlığın rakibiydi. Budizmin rakibiydi. Zerdüştlüğün rakibiydi. İslam'ın rakibiydi. Augustinus'u etkiledi. Hristiyan olmadan önce Maniheistti. Ona karşı yazdı. Onu çürüttü. Onu reddetti. Piskopos oldu. Aziz oldu. Doktor oldu. Baba oldu. Hristiyan oldu. Augustinus oldu. Maniheizm yok oldu. Zulüm gördü. Bastırıldı. Yok edildi. Unutuldu. Yeniden keşfedildi. İncelendi. Anlaşıldı. Maniheizm'di. Işık ve karanlığın dinidir. İyilik ve kötülüğün dinidir. Ruh ve maddenin dinidir. Kurtuluşun dinidir. Bu bir bilgi dinidir. Bu bir çilecilik dinidir. Bu bir misyon dinidir. Bu bir dünya dinidir. Bu Maniheizm'dir.