'Wat een mooi weer hebben we vandaag,' zeg je, terwijl de hagel op het dak klettert. Dat is sarcasme – het gebruik van ironie om te spotten of minachting over te brengen. Het is een scherpe vorm van humor, vaak gebracht met een specifieke toon of gezichtsuitdrukking.

Sarcasme is niet altijd makkelijk te herkennen. In geschreven tekst hangt het af van de context en een gedeeld begrip. Emoji's en leestekens helpen, maar ze zijn niet perfect. Sommige onderzoekers beweren dat sarcasme een geavanceerd sociaal begrip vereist. Kinderen begrijpen het vaak pas rond hun achtste of later. Het kan speels of wreed zijn. Tussen vrienden kan het een teken van intimiteit zijn. Van een baas kan het aanvoelen als een steek onder water. Sarcasme komt veel voor in de Britse humor en in de online cultuur, waar het vaak misgaat. Het woord komt van het Griekse sarkazein, wat 'vlees verscheuren' betekent. Die oorsprong vat de scherpte ervan goed samen.

Hoe het werkt

• Zeg het tegenovergestelde van wat je bedoelt.
• Gebruik een spottende toon.
• Vertrouw op gedeelde context
• Kan speels of vijandig zijn.